USPJEŠAN POČETAK REALIZACIJE PROJEKTA MEHANIZAM ČISTOG RAZVOJA (CDM) 

07/01/2015 15:20:00


Nakon instalacije sekundarnog katalizatora u procesu proizvodnje azotne kiseline smanjena je emisija snažnog stakleničkog N2O gasa za 90%. U toku jedne godine BiH ce uknjižiti smanjenje emisije CO2 u iznosu od 98.000 tona.

Radi se o veoma zahtjevnom projektu koji je još krajem 2007. godine GIKIL prvi u BiH pokrenuo s ciljem certificiranog smanjenja stakleničkog gasa N2O koji izaziva efekat staklene bašte, a koji se nalazi u sastavu otpadnog gasa pri proizvodnji azotne kiseline. Početkom 2008. godine GIKIL je potpisao ugovor sa certificiranim firmama Johnson Matthew iz Engleske i N-Serve iz Njemačke, završena je projektna dokumentacija i podnijet je zahtjev Odjelu za zaštitu okoliša pri Ministarstvu vanjske trgovine i ekonomskih odnosa BiH. Instaliran je automatski monitoring sistem (AMS) koji omogućava mjerenje kvaliteta i kvantiteta otpadnog gasa sa pogona Azotne kiseline te je isti povezan preko servera sa partnerskim kompanijama.

Nakon što je imenovano Ovlašteno tijelo BiH (DNA) za verifikaciju CDM projekata na državnom nivou, GIKIL je krajem 2011. godine registrovao svoj projekat kod Okvirne konvencije Ujedinjenih naroda o klimatskim promjenama (UNFCCC),  komiteta za karbon kredite. Nakon završetka registracije u UNFCCC komitetu za karbon kredite i validacije ugrađene opreme i sistema, odrađeno je „bazno mjerenje“ emisija u periodu od druge polovine marta do kraja maja 2013 godine. Završetkom „baznog mjerenja“  stvoreni su preduslovi za ugradnju sekundarnog katalizatora ciji je cilj redukcija emisije N2O gasova za minimalno 80%. Sekundarni katalizator je ugrađen u oktobru 2013 godine.

Pokretanjem pogona Azotne kiseline ostvarena je redukcija N2O gasova za 89% čime su stvoreni preduslovi da se krene u projekat izgradnje postrojenja za razgradnju NOx gasova na elementarni azot i vodu. GIKIL-ova Fabrika dubriva proizvodi 53 % azotnu kiselinu koja se dalje prerađuje u amonijum nitrat, a koji služi za proizvodnju vještačkog đubriva KAN-a. Gasovi nastali u tom procesu, koji su na bazi azot-suboksida, sami po sebi nemaju negativne učinke na lokalnu okolinu, ali su veliki upijač toplotne energije što indirektno stvara velike štete na globalnom nivou.

Projekat smanjenja emisije azot-suboksida je predvidio ugradnju visokotemperaturnog katalizatora koji je obezbjedio dobavljač iz Evrope. Po isteku roka za korištenje, katalizator se vraća dobavljaču koji će prije njegovoga uništenja reciklirati aktivne sastojke, tako da će se i na ovaj način izbjeći dodatno zagađenje okoline. Ugradnja ovog katalizatora ne utječe na promjenu postojećeg postupka dobijanja azotne kiseline.

Projekat koji je pokrenuo GIKIL značajno će doprinijeti smanjenju globalnog zagrijavanja. Materijalna sredstva koja će se dobiti prodajom pomenutih certifikata/kredita koristit će se za izgradnju postrojenja za razgradnju NOx gasova na elementarni azot i vodu.

GIKIL se želi pozicionirati na čelo pokreta koji se bori za očuvanje eko-sistema i zdravlja ljudi. Upravo s tim ciljem je i pokrenut ovaj projekat čistog razvoja pokazujući da je kompanija opredijeljena da se bori protiv globalnog zagrijavanja, a u skladu sa smjernicama Protokola iz Kyota. Važno je istaći da je GIKIL pokrenuo ovaj projekat potpuno dobrovoljno, imajući u vidu svoju obavezu prema okolišu i ispunjavanju internacionalnih normi koje idu dalje od obaveza kompanije po lokalnim zahtjevima.